Wanneer is beroep doen op een notaris verplicht?
Voor een aantal belangrijke zaken moet je langsgaan bij de notaris. Een woning kopen is daar één van. Voor veel mensen is dat zelfs de grootste investering van hun leven.
Voor heel wat burgers en ondernemingen is de notaris meer dan een verplichte tussenstop. Steeds vaker doen mensen een beroep op de notaris om duidelijke afspraken te maken over persoonlijke en professionele plannen — ook wanneer dat wettelijk niet verplicht is. Denk aan regelingen rond relaties, bedrijven of erfenissen.
De notaris en zijn team bekijken het volledige plaatje. Met hun ‘helikoptervisie’ analyseren ze bijvoorbeeld wat de gevolgen zijn voor je erfrecht als je feitelijk of wettelijk samenwoont. Of hoe je ondernemingsactiviteiten impact kunnen hebben op je persoonlijke bezittingen en je gezin.
Opzoekingen en controles
Om ervoor te zorgen dat kopers én verkopers in alle vertrouwen en zonder risico’s een vastgoedtransactie kunnen aangaan, voorziet de overheid een reeks controlemechanismen. Het gaat om controles i.v.m. de woning zelf, maar ook over de kopers en verkopers. De overheid vertrouwt de uitvoering van deze controles toe aan de notaris. Mét de garantie Une garantie est un engagement qui assure l’exécution d’un contrat, d’une obligation. En l’occurrence, la garantie est la somme versée par l’acquéreur à la signature du compromis. Cette somme reste sa propriété jusqu’au jour de la signature de l’acte où elle devient un acompte à valoir sur le prix de vente. dat de notaris - als openbaar ambtenaar - onafhankelijk, onpartijdig en bemiddelend te werk gaat.
De notaris en zijn team doen een volledige screening van de woning, met tientallen controles. Denk hierbij maar aan een bodemattest, een energieprestatiecertificaat (EPC-attest), de keuring van de elektrische installatie, de navraag van stedenbouwkundige aspecten, de keuring van de mazouttank, de gebruikstoestand van de woning, erfdienstbaarheden, … Maar ook controles die te maken hebben met de kopers en verkopers: hun identiteit, moet de verkoper nog fiscale of sociale schulden betalen, …
Bescherming van de partijen
De verplichte tussenkomst van de notaris zorgt ervoor dat je ‘geen kat in een zak koopt’: je weet perfect in welke staat je de woning koopt én van wie je koopt. In landen waar de notaris niet dezelfde opdracht heeft als in ons land, loopt het al eens grondig mis. Een woning blijkt plots niet te bestaan, de verkoper blijkt niet de eigenaar van de woning te zijn, ...
De notariële akte is voor burgers en ondernemers een stevige houvast: afspraken staan zwart op wit op papier én hebben dezelfde kracht als het vonnis van een rechter. De personen die de akte hebben ondertekend, moeten de afspraken dan ook strikt nakomen.
Innen van belastingen
Een andere taak die de overheid aan de notaris toevertrouwt is het innen van belastingen die je moet betalen bij bv. de aankoop van een woning.
Belangrijk: de overheid voorziet vaste tarieven voor veel tussenkomsten van de notaris. Bij de aankoop van een woning is het ereloon van de notaris een wettelijk vastgelegd percentage van de aankoopprijs van je woning. De notaris mag niet meer vragen dan wat de wet voorziet.